STRAH JE DOBIO NOVO IME - "LEGIJA SLOBODE": Paravojna formacija Kijeva uteruje jezu i Ukrajincima, na CRNOJ LISTI naoružanih crnokošuljaša nalaze se i Jevreji

Među brojnim paravojnim i dobrovoljačkim formacijama koje su se pojavile u Ukrajini nakon 2014. godine, Legija slobode (Легіон Свободи) zauzima posebno mesto. Razlog za to ne leži samo u njenoj ideološkoj rigidnosti ili ratnom angažmanu, već u činjenici da se radi o neformalnom, politički homogenom udruženju, koje nikada nije u potpunosti integrisano u klasičnu vojnu hijerarhiju, niti jasno razgraničeno od stranačkih struktura, piše Oružje online.

Za razliku od većine dobrovoljačkih bataljona koji su vremenom institucionalizovani, rasformirani ili formalno uključeni u Oružane snage Ukrajine, Legija slobode ostala je na granici između partijske organizacije, veteranskog udruženja i paravojne formacije. Upravo ta nejasna pozicija stavlja jedan veliki znak pitanja na celu organizaciju, znak pitanja koji izaziva veliku zabrinutost, ne samo za protivnike Kijeva, već i za deo ukrajinske javnosti, nevladin sektor i državne institucije.

 

 

Ideološko poreklo i politička osnova

Legija slobode nastala je unutar kruga članova i simpatizera Sveukrajinskog udruženja "Svoboda", ultranacionalističke političke partije osnovane 1991. godine. Njeni članovi, mahom veterani i učesnici "Antiterorističke operacije", već su u prvim mesecima rata 2014. godine stupali u redove Oružanih snaga Ukrajine, Nacionalne garde i različitih dobrovoljačkih bataljona.

Za razliku od klasičnih vojnih formacija, njihova kohezija nije bila zasnovana na vojnoj obuci ili teritorijalnoj pripadnosti, već na ideološkoj lojalnosti partiji. Neprijatelji koje identifikuju u svom diskursu daleko prevazilaze ratni kontekst: pored Rusije i proruskih snaga, u njihovim narativima pojavljuju se komunisti, levičari, migranti, jevreji, ali i čitave društvene grupe koje se ne uklapaju u njihovu viziju etnički i ideološki "čiste" Ukrajine.

Od "Karpatskog Seča" do Legije

Praktično jezgro "Legije slobode" formirano je unutar zloglasnog odreda "Karpatski Seč", osnovanog u junu 2014. godine u okviru Ministarstva unutrašnjih poslova. Taj odred, u kome su članovi "Svobode" činili većinu, stupio je u borbena dejstva krajem avgusta iste godine i brzo stekao reputaciju brutalnosti i slabe discipline.

 

 

Formalni pokušaj da se od ideološki povezanih boraca stvori samostalna formacija desio se 25. aprila 2015. godine u Čigirinu, uz prisustvo partijskog lidera Olega Tjagniboka. Prema njegovim tvrdnjama, Legija je tada brojala oko hiljadu ljudi – broj koji je teško nezavisno proveriti, ali koji je imao snažan propagandni efekat. U tom trenutku "Svoboda" je još uvek predstavljala ozbiljan politički faktor, sa desetinama izabranih ili imenovanih funkcionera na lokalnom i regionalnom nivou.

Komandna struktura i simbolika kontinuiteta

Za komandira Legije postavljen je Oleg Kucin, ratnog nadimka "Kum", dotadašnji komandant "Karpatskog Seča" i istaknuti partijski kadar. Njegova biografija predstavlja svojevrsnu simbiozu i prožimanje politike i rata: od antikomunističkog aktivizma još krajem sovjetske ere, preko lokalnih političkih funkcija, do direktnog učešća u borbama u Donbasu.

 

 

Kucin je bio ranjen tokom borbi za donjecki aerodrom, a poginuo je u junu 2022. godine tokom borbi u zoni Izjuma. Među pripadnicima Legije slavljen je poput sveca.

Strah unutar Ukrajine

Iako se u javnom diskursu Legija slobode često predstavlja kao "patriotska", reakcije unutar same Ukrajine bile su znatno ambivalentnije. Brojne nevladine organizacije i pojedini mediji ukazivali su na nasilje nad civilima, kriminalne aktivnosti i ideološki ekstremizam njenih pripadnika. Upravo zbog toga, deo njihovog delovanja obavijen je institucionalnom tišinom, a podaci o kretanju i zadacima često su označavani kao poverljivi.

Njihov ratni put obeležen je i ozbiljnim gubicima. Već tokom 2015. godine pretrpeli su težak udar u sukobima u Donbasu, a do početka 2025. godine broj poginulih pripadnika Legije premašuje dve stotine ljudi, uključujući značajan broj lokalnih funkcionera i partijskih lidera. 

 

 

Vizuelni identitet i poruka sile

Legija slobode nikada nije odustala od partijskog vizuelnog identiteta. Crne uniforme, jasna simbolika i amblemi "Svobode" stvaraju snažnu asocijaciju na evropske ultranacionalističke pokrete iz 20. veka. Za deo javnosti to nije samo estetsko pitanje, već signal političke poruke i namere, te njihovo povezivanje sa Hitlerovim Šucštafel (SS) odredima i Musolinijevim crnokošuljašima nije nimalo neopravdana.